T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI GÜZEL SANATLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

Cevat Dereli

Cevat Dereli (1900-1989)

1900 yılında dünya gelen Cevat Dereli, Sanayi-i Nefise Mekteb-i Âlisi’nde başlayan resim öğrenimini, 1924 yılında, Devlet adına gönderildiği Paris’te Academia Julian, Paul Albert Laurens Atölyesi’nde pekiştirmiştir.

 

1928 yılında yurda dönen Dereli, “Boğaziçi”, “Beylerbeyi Sırtlarından” gibi peyzajlarıyla sanatını tanıtmıştır. Peyzaj bu yıllardan başlayarak, hayatının sonuna kadar, Dereli’nin resimlerinin vazgeçilmez alanı olmuştur. Kimi zaman köy görünümleri, köy yaşamı; kimi zaman Ürgüp, Kayseri, Sinop, Bursa, Gümüşhane gibi kent görünümleri ya da Boğaz, Adalar gibi İstanbul’un doğal güzellikleri veya Dolmabahçe, Beylerbeyi Sarayları gibi anıtsal yapılar Dereli’nin yorumundan, sanat anlayışından süzülerek tuvallerde yaşamsallık kazanmıştır.

 

Cevat Dereli’nin bu yıllarda kazandığı iki önemli ödül, peyzajlarının o dönemde de büyük bir beğeni ile izlendiğini kanıtlar. 1’inci Devlet Resim ve Heykel Sergisi ile birlikte düzenlenen CHP Yurt Gezileri Sergisi’nde Sinop görünümleri birincilik kazanırken, 2. Devlet Resim ve Heykel Yarışması’nda “Peyzaj” adlı yapıtı birinciliğe değer bulunur.

 

Cevat Dereli’nin yapıtları, kronolojik bir dizi içinde incelendiğinde, onun anılarını, dünya görüşünü ve sanat anlayışının değişim sürecini gözlemlemenin mümkün olduğu görülür. Cevat Dereli’den sanatı hakkında açıklama yapması istendiğinde şu cevabı vermiştir: “Ben konuşmam, resim yaparım. Yapacağım tek açıklama budur.” Bu sözlerle hayata bakışını ifade eden Cevat Dereli, 23 Temmuz 1989 tarihinde hayatını kaybetmiştir.